ایزواکتان خشک

فرمول شیمیایی

جرم مولکولی

CAS نامبر

کد ایمنی

موارد مورد استفاده

Formula	C8H18
Chemical formula	CH3C(CH3)2CH2CH(CH3)CH3
Density	~ 0.69g/cm3 (20°c)
Molar mass	114.23 g/mol
CAS number	540-84-1
HS Code	29011000
EC number	208-759-1
Storage	store at +15 to +25 °c
SDS	available
RTECS	SA3320000
R phrase	R 11-38-50/53-65-67
S phrase	S 9-16-29-33-60-61-62
Odour	benzine-like
Form	liquid
Color	colourless
Explosion limit	1 – 6 vol %
Ignition temprature	410 °C
Solubility in water	0.56 g/l (20 ° C)
Solubility in ethanol	slightly soluble
Flash point	_12 °C
Melting point	~-107 °C
Boiling point	99 °C
Vapur pressure	51 hPa (20°c)
Viscosity dynamical	0.5 mPa*s (20°c)

Purity	≥	99.5	%
Description		Conforms
Identification		Conforms
Color	≤	10	Hazen
Acidity	≤	0.0005	meq/g
Alkalinity	≤	0.0002	meq/g
Residual on evaporation	≤	10.0	mg/l
Water	≤	0.005	%

ایزو‌اکتان که از نظر شیمیایی با نام ۲،۲،۴-تری‌متیل‌پنتان و با فرمول مولکولی C₈H₁₈ شناخته می‌شود، یک آلکان زنجیره‌شاخه‌دار است که نقش مهمی در صنعت نفت و فرآورده‌های سوختی دارد. ایزو‌اکتان به دلیل مقاومت بالا در برابر ضربه موتور، به‌عنوان استاندارد مرجع برای تعیین عدد اکتان بنزین مورد استفاده قرار می‌گیرد.

🏭⚗️ سنتز

ایزو‌اکتان در مقیاس صنعتی عمدتاً از طریق فرآیندهای آلکیلاسیون کاتالیستی تولید می‌شود. در این فرآیند، ایزوبوتان با اولفین‌هایی مانند پروپیلن در حضور کاتالیزورهای اسیدی، از جمله اسید سولفوریک یا کاتالیزورهای اسیدی جامد، واکنش می‌دهد. این فرآیند منجر به تشکیل هیدروکربن‌های شاخه‌دار با خواص ضدکوبش بهتر می‌شود.

در مقیاس آزمایشگاهی نیز می‌توان از واکنش‌های مختلف آلکیلاسیون و ایزومریزاسیون برای تولید ساختار مورد نظر، یعنی ۲،۲،۴-تری‌متیل‌پنتان، استفاده کرد.

🧪 کاربردها

مهم‌ترین کاربرد ایزو‌اکتان، استفاده از آن به‌عنوان استاندارد مرجع با عدد اکتان ۱۰۰ است که آن را به ماده‌ای ضروری در آزمایش و ارزیابی کیفیت سوخت و همچنین توسعه و فرمولاسیون سوخت‌های جدید تبدیل کرده است. مقاومت بالای ایزو‌اکتان در برابر ضربه موتور باعث می‌شود استفاده از آن در ترکیب با بنزین، به بهبود عملکرد و بازده موتور کمک کند.

علاوه بر کاربردهای مرتبط با سوخت، ایزو‌اکتان به‌عنوان یک حلال غیرقطبی در آزمایشگاه‌های شیمیایی مورد استفاده قرار می‌گیرد و همچنین به‌عنوان یک ماده واسطه مهم در سنتز سایر هیدروکربن‌های شاخه‌دار و افزودنی‌های سوخت کاربرد دارد.

⚠️ ایمنی

ایزو‌اکتان مایعی بسیار قابل اشتعال با نقطه اشتعال پایین (حدود ۱۲- درجه سانتی‌گراد) است و در صورت نگهداری یا استفاده نادرست، می‌تواند خطر آتش‌سوزی و انفجار ایجاد کند. استنشاق بخارات آن ممکن است موجب سرگیجه، سردرد و تحریک دستگاه تنفسی شود. تماس مستقیم با این ماده نیز می‌تواند باعث تحریک پوست و چشم‌ها شود.

هنگام کار با ایزو‌اکتان باید از تجهیزات حفاظت فردی مناسب، از جمله دستکش و عینک ایمنی، استفاده شود و محیط کار از تهویه کافی برخوردار باشد. این ماده باید در ظروف کاملاً دربسته و به دور از منابع حرارت، شعله و سایر منابع اشتعال نگهداری شود.

در صورت نشت یا ریختن ایزو‌اکتان، باید اقدامات فوری برای تهویه محیط و حذف منابع احتمالی اشتعال انجام شود.